Da li freelancer koji radi za strane klijente mora da plaća porez u Srbiji?

Prema Zakonu o porezu na dohodak građana, državljanin i rezident Srbije podleže oporezivanju na svoj celokupni prihod ostvaren kako u Srbiji, tako i u inostranstvu, po principu takozvanog svetskog dohotka, tako da činjenica da su vaši klijenti isključivo iz inostranstva i da uplate primate na devizni račun u srpskoj banci ne oslobađa vas obaveze prijavljivanja i plaćanja poreza u Srbiji, jer je odlučujuće mesto vašeg poreskog rezidentstva (gde živite i imate centar životnih interesa), a ne lokacija vaših klijenata ili valuta u kojoj primate uplate. Za prihod od povremenog, neregistrovanog obavljanja delatnosti poput freelance grafičkog dizajna, imate nekoliko mogućih poreskih tretmana u zavisnosti od obima i redovnosti posla. Ako je reč o zaista povremenom, sporadičnom prihodu koji ne predstavlja vašu redovnu, kontinuiranu delatnost, može se primeniti oporezivanje kao ostali prihodi (takozvani 'drugi prihodi') prema Zakonu o porezu na dohodak građana, koji podležu porezu po stopi od 20 odsto na osnovicu umanjenu za normirane troškove od 20 odsto, što efektivno daje poresku stopu od 16 odsto na bruto prihod, uz obavezu samostalnog prijavljivanja putem obrasca PP OPO u roku od 30 dana od prijema svake uplate, ili periodično zbirno, u zavisnosti od konkretne prakse. Međutim, ako freelance rad za strane klijente predstavlja vašu kontinuiranu, redovnu aktivnost koja generiše značajniji i redovan prihod, Poreska uprava bi to mogla kvalifikovati kao obavljanje samostalne delatnosti, za koju je zakonska obaveza da se formalno registrujete kao preduzetnik kod Agencije za privredne registre, nakon čega biste bili obavezni da plaćate porez na prihod od samostalne delatnosti prema jednom od dostupnih poreskih režima za preduzetnike (paušalno oporezivanje, koje je često najpovoljnije za freelancere sa umerenim prihodom, ili oporezivanje na stvarni prihod uz vođenje poslovnih knjiga), uz dodatnu obavezu plaćanja doprinosa za penzijsko, zdravstveno i osiguranje za slučaj nezaposlenosti kao preduzetnik. Preporučujem da, s obzirom na neizvesnost oko toga da li vaš rad predstavlja povremeni prihod ili redovnu delatnost koja zahteva registraciju, hitno konsultujete poreskog savetnika koji će, na osnovu obima, učestalosti i karaktera vašeg rada za strane klijente, dati precizno mišljenje o tome koji poreski status i tretman se na vas primenjuje, i pomoći vam da retroaktivno regulišete eventualno propuštene poreske obaveze, jer neplaćanje poreza na prihod, bez obzira na to da li je izostalo iz nepoznavanja propisa, i dalje predstavlja poresku obavezu koja može biti predmet naknadne kontrole i sankcija od strane Poreske uprave.