Šta ako otkrijem da je firma koju sam kupio imala neprijavljene poreske?

Nažalost, kada kupite udele u postojećoj firmi (share deal), a ne samo njenu imovinu, vi kao novi vlasnik preuzimate kompletnu pravnu ličnost firme sa svim njenim obavezama, uključujući i poreske obaveze koje su nastale pre vaše kupovine ali su otkrivene tek naknadno, jer je poreski obveznik sama firma kao pravno lice, a ne fizičko lice koje je u datom trenutku bilo njen vlasnik, tako da je Poreska uprava potpuno u pravu kada potražuje dug od firme, nezavisno od promene vlasništva koja se u međuvremenu desila, jer se poreska obaveza 'lepi' za pravno lice, a ne za konkretnog vlasnika. Ovo je upravo jedan od klasičnih rizika kupovine udela u firmi na koji sam vas ranije upozoravao u kontekstu potrebe za temeljnim due diligence pre kupovine, i sada, s obzirom da je problem već nastao, vaš fokus treba da bude na dva paralelna koloseka: prvo, kako da se izborite sa samim poreskim rešenjem, i drugo, kako da naplatite štetu od prethodnog vlasnika koji je, po svemu sudeći, prikrivao promet i time prouzrokovao ovu obavezu. Što se tiče same poreske obaveze, prvo proverite sa poreskim savetnikom da li postoji osnov za žalbu na rešenje Poreske uprave, na primer ako smatrate da je obračun netačan ili da postupak kontrole nije pravilno sproveden, jer žalba, ako je osnovana, može smanjiti ili čak poništiti deo obaveze, ali ako je osnovna činjenica (prikrivanje prometa od strane prethodnog vlasnika) tačna, firma će verovatno morati da plati utvrđeni porez i kaznu, jer je to nesporna poreska obaveza firme. Što se tiče naplate od prethodnog vlasnika, ovde je od izuzetne važnosti da proverite tačan sadržaj ugovora o kupoprodaji udela koji ste potpisali, konkretno da li sadrži izjave i garancije prodavca (representations and warranties) o tačnosti finansijskih i poreskih podataka firme u trenutku prodaje, kao i klauzulu o obeštećenju (indemnification) za slučaj da se nakon prodaje otkriju obaveze koje potiču iz perioda pre prodaje a nisu bile otkrivene ili prijavljene, jer ako vaš ugovor sadrži ovakve standardne zaštitne klauzule, imate jasan ugovorni osnov da tražite od prethodnog vlasnika da vam nadoknadi ceo iznos poreza i kazne koji ste morali da platite zbog njegovog ranijeg prikrivanja prometa. Ako ugovor ne sadrži eksplicitne garancije ovog tipa, situacija je pravno komplikovanija, ali i dalje imate mogućnost da tražite naknadu štete po opštim pravilima Zakona o obligacionim odnosima, posebno ako možete dokazati da je prethodni vlasnik svesno prikrivao informacije o poreskim nepravilnostima tokom pregovora o prodaji, što bi moglo predstavljati osnov za tužbu zbog prevare, odnosno namernog prikrivanja bitnih činjenica prilikom prodaje, a za precizno formulisanje ove tužbe i procenu realnih šansi za uspeh, hitno konsultujte advokata koji je pregledao ili sastavio vaš originalni ugovor o kupoprodaji udela.